§ÞA CHÊT N¦íC NGOµI

CHIÕN L¦îC PH¸T TRIÓN BÒN V÷NG CñA TRUNG QUèC TRONG LÜNH VùC HO¹T §éNG KHO¸NG S¶N

B­íc vµo thÕ kû 21 tµi nguyªn kho¸ng s¶n cña Trung Quèc ®· ph¶i ®èi mÆt víi nh÷ng th¸ch thøc nghiªm träng. NhiÒu tµi nguyªn kho¸ng s¶n ®· kh«ng ®¸p øng ®ñ nhu cÇu x©y dùng nÒn kinh tÕ quèc d©n vµ ph¸t triÓn x· héi víi tèc ®é cao. Dù kiÕn ®Õn n¨m 2010 Trung Quèc sÏ thiÕu nghiªm träng c¸c lo¹i tµi nguyªn kho¸ng s¶n sau: chrom, cobalt, platin, muèi kali, kim c­¬ng; ph¶i nhËp khÈu mét phÇn c¸c lo¹i tµi nguyªn kho¸ng s¶n sau: dÇu má, s¾t, mangan, ®ång, nh«m, nikel, vµng, b¹c, l­u huúnh, bor v.v… Do tèc ®é tiªu thô qu¸ nhanh, nªn mét sè tµi nguyªn kho¸ng s¶n cã ­u thÕ cña Trung Quèc nh­ wolfram, thiÕc, antimon… còng ®ang dÇn dÇn mÊt ­u thÕ. Tr­íc t×nh h×nh nh­ vËy Nhµ n­íc Trung Quèc ph¶i ra søc ®Èy m¹nh chiÕn l­îc ph¸t triÓn bÒn v÷ng trong c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n mét c¸ch m¹nh mÏ vµ toµn diÖn.

T×NH H×NH TµI NGUY£N KHO¸NG S¶N CñA TRUNG QUèC

T×nh h×nh chung vÒ tµi nguyªn kho¸ng s¶n cña Trung Quèc hiÖn nay lµ: tµi nguyªn kho¸ng s¶n cã ­u thÕ t­¬ng ®èi Ýt. C¸c má kho¸ng s¶n lín, c¸c má kho¸ng s¶n ®¬n kho¸ng, dÔ tuyÓn Ýt. C¸c má kho¸ng s¶n céng sinh, nghÌo, ®é h¹t mÞn, phøc t¹p, khã tuyÓn nhiÒu. Sè l­îng tµi nguyªn kho¸ng s¶n b×nh qu©n ®Çu ng­êi kh«ng ®ñ, hiÖu qu¶ ho¹t ®éng kho¸ng s¶n thÊp, søc c¹nh tranh kh«ng m¹nh, møc ®Çu t­ cho t×m kiÕm, ®iÒu tra, kh¶o s¸t th¨m dß ®Þa chÊt ch­a ®ñ, bÞ tôt hËu so víi tèc ®é ph¸t triÓn kinh tÕ, tr×nh ®é sö dông tµi nguyªn kho¸ng s¶n cßn thÊp. Møc ®é g©y « nhiÔm m«i tr­êng cña c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n rÊt nghiªm träng. Sè l­îng ®iÓm lé kho¸ng s¶n ®­îc ph¸t hiÖn ngµy cµng gi¶m, tÇn sè ph¸t hiÖn thªm c¸c ®iÓm lé míi gi¶m ®i rÊt nhiÒu ë c¸c vïng miÒn Trung, miÒn §«ng vµ t¨ng lªn nhiÒu ë miÒn Trung phÝa t©y. HiÖn nay Trung Quèc thiÕu c¸c má tµi nguyªn kho¸ng s¶n dù bÞ, møc ®é khã kh¨n cña ho¹t ®éng t×m má vµ gi¸ thµnh t×m má ngµy cµng t¨ng, hiÖn nay chñ yÕu lµ t×m vµ khai th¸c c¸c má Èn.

TÝnh ®Õn n¨m 2001 Trung Quèc ®· ph¸t hiÖn ®­îc 171 lo¹i kho¸ng s¶n bao gåm kho¸ng s¶n n¨ng l­îng, kho¸ng s¶n kim lo¹i, kho¸ng s¶n kh«ng kim lo¹i vµ kho¸ng s¶n láng v.v… Gi¸ trÞ tr÷ l­îng tiÒm n¨ng cña c¸c lo¹i kho¸ng s¶n cña Trung Quèc ®øng thø ba thÕ giíi sau Mü vµ Liªn X« tr­íc ®©y. Trung Quèc ®· biÕt tr÷ l­îng tµi nguyªn kho¸ng s¶n n¨ng l­îng cña c¸c lo¹i dÇu má, than, khÝ ®èt, ®¸ dÇu, urani, thori, ®Þa nhiÖt… riªng tµi nguyªn than ®· tiÕn hµnh ®iÒu tra ®¸nh gi¸ triÓn väng râ rµng tíi ®é s©u 2000 m kÓ tõ mÆt ®Êt trë xuèng víi tæng tr÷ l­îng tµi nguyªn dù b¸o ®¹t 5059,2 tØ tÊn. Tæng tr÷ l­îng tµi nguyªn dÇu má cña 32 vïng ®· th¨m dß lµ 18,14 tØ tÊn, tæng tr÷ l­îng tµi nguyªn dù b¸o cña 145 bån chøa dÇu lµ 93 tØ tÊn dÇu, trong ®ã cã 24 bån tr÷ l­îng dÇu ®· ®­îc ®¸nh gi¸ lµ 75,89 tØ tÊn chiÕm 84,48% tæng tr÷ l­îng dù b¸o tµi nguyªn. Cã 54 lo¹i tµi nguyªn kho¸ng s¶n kim lo¹i ®· ®­îc ®¸nh gi¸ tr÷ l­îng bao gåm: quÆng s¾t, quÆng mangan, quÆng chromit v.v… vµ 90 lo¹i tµi nguyªn kho¸ng s¶n kh«ng kim lo¹i ®· ®­îc ®¸nh gi¸ tr÷ l­îng bao gåm: kim c­¬ng, graphit v.v…

N¨m 2001 tæng s¶n l­îng khai th¸c kho¸ng s¶n r¾n cña Trung Quèc ®¹t 4,4 tØ tÊn, tæng s¶n l­îng dÇu má ®¹t 160 triÖu tÊn, khÝ thiªn nhiªn ®¹t 24,1 tØ mÐt khèi. Gi¸ trÞ tæng s¶n l­îng cña ngµnh c«ng nghiÖp má Trung Quèc ®¹t 357,3 tØ NDT chiÕm 4,4% tæng gi¸ trÞ s¶n l­îng c¸c ngµnh kinh tÕ quèc d©n. Gi¸ trÞ cña ngµnh má vµ ngµnh gia c«ng nguyªn liÖu kho¸ng cña Trung Quèc chiÕm 30% tæng gi¸ trÞ s¶n xuÊt quèc d©n. Tæng kim ng¹ch xuÊt khÈu s¶n phÈm nguyªn liÖu kho¸ng chiÕm 15% tæng kim ng¹ch xuÊt nhËp khÈu toµn quèc. C¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n ®· cã nh÷ng cèng hiÕn quan träng ®èi víi sù ph¸t triÓn kinh tÕ vµ x· héi cña Trung Quèc.

Tuy nhiªn tõ khi Trung Quèc tiÕn hµnh c¶i c¸ch vµ më cöa ®Õn nay, kh¶ n¨ng cung øng nguyªn liÖu tµi nguyªn n¨ng l­îng cña Trung Quèc ®· cã nh÷ng sù biÕn chuyÓn vÒ c¬ b¶n tõ chç kh«ng ®¸p øng tho¶ m·n nhu cÇu ®· chuyÓn sang t×nh tr¹ng cung lín h¬n cÇu cña nhiÒu s¶n phÈm kho¸ng s¶n vµ s¶n phÈm gia c«ng kho¸ng s¶n nh­ than, kim lo¹i mµu, vËt liÖu thÐp, xi m¨ng v.v… Nh­ng xÐt vÒ l©u dµi do më réng nhu cÇu tµi nguyªn kho¸ng s¶n trong n­íc, th× t×nh h×nh nhu cÇu ngµy cµng trë nªn c¨ng th¼ng lµ ®iÒu kh«ng thÓ thay ®æi. HiÖn nay chØ nhê vµo më réng quy m«, tèc ®é gia c«ng c¸c chÕ phÈm kho¸ng s¶n vµ s¶n phÈm kho¸ng s¶n nhËp khÈu míi t¹m thêi gi¶i quyÕt ®­îc m©u thuÉn tr­íc m¾t vÒ cung cÇu tµi nguyªn kho¸ng s¶n trong n­íc.

C¸C HO¹T §éNG KHO¸NG S¶N §· G¢Y T¸C H¹I NGHI£M TRäNG §ÕN M¤I TR¦êNG

HiÖn nay ë Trung Quèc cã mÊy tr¨m ngµn doanh nghiÖp ho¹t ®éng kho¸ng s¶n. Tæng s¶n l­îng kho¸ng s¶n khai th¸c hµng n¨m ®¹t kho¶ng 5 tØ tÊn, trong ®ã tØ lÖ kho¸ng s¶n than lµ lín nhÊt. Ph­¬ng ph¸p khai th¸c hÇm lß lµ ph­¬ng ph¸p khai th¸c than chñ yÕu. KÕt qu¶ ®iÒu tra cña c¸c c¬ quan liªn quan cña Trung Quèc cho biÕt hµng n¨m ngµnh c«ng nghiÖp than Trung Quèc ®· lµm cho 400 ngµn mÉu ®Êt (mçi mÉu b»ng 1/15 ha) bÞ sôt lë. Tæng sè ®Êt bÞ sôt lë do c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n g©y ra lµ tõ 5 ®Õn 6 triÖu mÉu, trong ®ã ®Êt canh t¸c lµ 1,3 triÖu mÉu, trong khi Trung quèc rÊt thiÕu tµi nguyªn ®Êt, ®Æc biÖt lµ ®Êt canh t¸c. LÊy c¸c má than lµm vÝ dô, hiÖn nay Trung Quèc cã hµng ngµn má than trung ­¬ng vµ ®Þa ph­¬ng ®ang ho¹t ®éng, trong ®ã sè l­îng c¸c má than ë miÒn Trung vµ miÒn §«ng chiÕm tíi 70%. Ph¸t triÓn c«ng nghiÖp ë nhiÒu thµnh phè vµ thÞ trÊn ë miÒn §«ng Trung Quèc chñ yÕu dùa vµo than. DiÖn tÝch ®Êt ë nh÷ng thµnh phè, thÞ trÊn nµy ®Òu bÞ sôt lë do khai th¸c than, nh­ vïng má Hoµi B¾c ë Hoa Trung tÝnh ®Õn n¨m 2000 ®· cã h¬n 100 ngµn mÉu ®Êt canh t¸c bÞ sôt lë. NhiÒu ®­êng èng, bÒ mÆt c¸c c«ng tr×nh kiÕn tróc cña nhiÒu thµnh phè ®· bÞ c¸c c«ng tr×nh khai th¸c má ph¸ ho¹i trÇm träng vµ liªn tôc. Mét sè thµnh phè ®· ph¶i di chuyÓn vµ x©y dùng l¹i. Trong thêi kú kÕ ho¹ch 5 n¨m lÇn thø 9, Trung Quèc ®· tiÕn hµnh ®iÒu tra t×nh h×nh sôt lón diÖn tÝch ®Êt do khai th¸c má g©y ra; ë vïng Phó ThuËn viÖc khai th¸c má ®· g©y ¶nh h­ëng ®Õn c¸c c«ng tr×nh kiÕn tróc trªn ph¹m vi diÖn tÝch lµ 160 km2, do sôt lë ®· mÊt ®i 7200 mÉu ®Êt canh t¸c. Th¸ng 3 n¨m 2001 viÖc khai th¸c má ®· lµm cho hµng tr¨m toµ nhµ d©n ë thµnh phè Phó T©n bÞ huû ho¹i. Vïng má Xu©n Huy tØnh C¸t L©m viÖc khai th¸c má lµm sôt lë ®· g©y ¶nh h­ëng tíi ®Çu t­ n­íc ngoµi. Theo tµi liÖu thèng kª ch­a ®Çy ®ñ cña 12 Côc Kho¸ng s¶n ë vïng §«ng B¾c cho biÕt ®Ó khai th¸c ®­îc 134 triÖu tÊn than, ho¹t ®éng kho¸ng s¶n ë c¸c má ®· lµm sôt lë 22,4 ngµn mÉu ®Êt. TÝnh trung b×nh cø khai th¸c mét v¹n tÊn than th× cã 1,7 mÉu ®Êt bÞ sôt lë. HiÖn nay tr÷ l­îng than bïn ë d­íi ruéng cña c¸c Côc Kho¸ng s¶n nµy lµ 1,344 tØ tÊn nÕu khai th¸c hÕt sÏ lµm cho 228,5 ngµn mÉu ruéng bÞ ph¸ huû.

Møc sö dông tµi nguyªn n¨ng l­îng cña Trung Quèc chiÕm 8-9% tæng tµi nguyªn n¨ng l­îng cña thÕ giíi, nh­ng l¹i chiÕm 15,1% l­îng SO2 th¶i ra kh«ng khÝ cña thÕ giíi, trong ®ã l­îng SO2 do ®èt than th¶i ra chiÕm 8% tæng l­îng th¶i ra trªn toµn Trung Quèc. Hµng n¨m cã kho¶ng 20 triÖu tÊn SO2 th¶i ra trong m«i tr­êng khÝ quyÓn Trung Quèc.

6 vïng khai th¸c vµng ë huyÖn C¸p Ba Hµ khu tù trÞ T©n c­¬ng sau khi ngõng khai th¸c ®· ®Ó l¹i 7 lß quÆng th¶i dµi 100-150 m, réng 30-50 m, s©u 40-50 m vµ mÊy chôc lß khai th¸c nhá, 3 b·i th¶i quÆng ®u«i. Trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®· sö dông tíi 695 tÊn cyanur, ®Õn nay vÉn cßn l¹i mét phÇn trong ®èng quÆng th¶i vµ b·i th¶i quÆng ®u«i. C¸c doanh nghiÖp khai th¸c vµng ®· sö dông tíi 2252,6 mÉu diÖn tÝch ®ång cá, nh­ng sau khi khai th¸c xong còng ch­a hoµn tr¶ l¹i ®Êt.

Trªn ®©y chØ nªu rÊt Ýt vÝ dô trong v« sè vÝ dô vÒ m«i tr­êng bÞ huû ho¹i do c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n g©y nªn mµ c¸c c¬ quan th«ng tin ®¹i chóng Trung Quèc ®· nªu.

CHIÕN L¦îC PH¸T TRIÓN BÒN V÷NG TRONG LÜNH VùC HO¹T §éNG KHO¸NG S¶N CñA TRUNG QUèC

Ph¸t triÓn bÒn v÷ng trong lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n cña Trung Quèc lµ nh»m ®¶m b¶o ®Çy ®ñ tµi nguyªn kho¸ng s¶n cung cÊp cho sù nghiÖp x©y dùng nÒn kinh tÕ ®Êt n­íc vµ ph¸t triÓn kh«ng ngõng x· héi Trung Quèc theo ®­êng lèi x· héi chñ nghÜa, mang mµu s¾c Trung Quèc, ®ång thêi ph¶i ®¶m b¶o lµm tèt c«ng t¸c b¶o vÖ m«i tr­êng trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n. §Ó thùc hiÖn chiÕn l­îc ®ã, Trung Quèc ®· x©y dùng "Quy ho¹ch tµi nguyªn kho¸ng s¶n toµn Trung Quèc" trong ®ã x¸c ®Þnh râ 6 nhiÖm vô lín vÒ ph¸t triÓn kho¸ng s¶n vµ b¶o vÖ kho¸ng s¶n trong c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n trong 10 n¨m (2001 - 2010) tíi cña Trung Quèc lµ:

1. §iÒu chØnh vµ khèng chÕ tæng l­îng tµi nguyªn kho¸ng s¶n.

2. Sö dông hîp lý tµi nguyªn kho¸ng s¶n.

3. Mêi vµ sö dông ®Çu t­ n­íc ngoµi trong t×m kiÕm, ®iÒu tra th¨m dß ®Þa chÊt vµ khai th¸c tµi nguyªn kho¸ng s¶n.

4. Sö dông tµi nguyªn vµ thÞ tr­êng kho¸ng s¶n cña n­íc ngoµi.

5. Thùc thi chiÕn l­îc dù tr÷ kho¸ng s¶n.

6. B¶o vÖ m«i tr­êng sinh th¸i c¸c vïng má.

NhiÖm vô ®iÒu chØnh vµ khèng chÕ tæng l­îng tµi nguyªn kho¸ng s¶n "quy ho¹ch" ®Æt ra yªu cÇu lµ ph¶i gi÷ ®­îc møc ®é thÝch øng cña tæng l­îng tµi nguyªn kho¸ng s¶n khai th¸c ®­îc vµ tr×nh ®é ph¸t triÓn kinh tÕ, x· héi cña Trung Quèc; khuyÕn khÝch khai th¸c c¸c lo¹i tµi nguyªn kho¸ng s¶n mµ trong n­íc ®ang cã nhu cÇu nh­ng ch­a ®¸p øng tho¶ m·n, h¹n chÕ khai th¸c c¸c lo¹i tµi nguyªn kho¸ng s¶n mµ l­îng cung ®· v­ît qu¸ l­îng cÇu; thùc hiÖn s¶n xuÊt h¹n chÕ vµ ph¶i ®¶m b¶o gi¸ trÞ ®èi víi c¸c lo¹i kho¸ng s¶n cã ­u thÕ xuÊt khÈu; t¨ng c­êng khai th¸c vµ sö dông khÝ ®èt thiªn nhiªn dÇu má ë vïng biÓn vµ miÒn T©y, t¨ng nhanh s¶n l­îng dÇu th«, ®Æt nhiÖm vô ph¸t triÓn khÝ thiªn nhiªn vµo vÞ trÝ quan träng, thùc thi c«ng tr×nh "vËn chuyÓn khÝ tõ miÒn §«ng sang miÒn T©y" lµm c¬ së cung cÊp tµi nguyªn v÷ng ch¾c vµ æn ®Þnh; h¹n chÕ khai th¸c tµi nguyªn than cã hµm l­îng l­u huúnh vµ ®é tro cao, t¨ng c­êng khai th¸c ®i ®«i víi b¶o vÖ c¸c lo¹i than cã chÊt l­îng cao, than b¶o vÖ m«i tr­êng vµ than ®Æc chñng.

VÒ nhiÖm vô sö dông hîp lý tµi nguyªn kho¸ng s¶n, "quy ho¹ch" quy ®Þnh cÊm tæ chøc khai th¸c quy m« nhá c¸c má lín, cÊm nhiÒu ®¬n vÞ khai th¸c trªn cïng mét má, cÊm c¸c h×nh thøc khai th¸c "thæ phØ", khai th¸c tù do kh«ng cã giÊy phÐp. Nhµ n­íc Trung Quèc khuyÕn khÝch mäi thµnh phÇn tæ chøc khai th¸c c¸c lo¹i kho¸ng s¶n ®· ®­îc thèng kª trong "Danh môc s¶n phÈm, c«ng nghÖ vµ ngµnh nghÒ träng ®iÓm ®ang ®­îc nhµ n­íc khuyÕn khÝch ph¸t triÓn hiÖn nay" vµ cÊm hoÆc h¹n chÕ mäi thµnh phÇn tæ chøc khai th¸c c¸c lo¹i kho¸ng s¶n ®· ®­îc thèng kª trong "Danh môc s¶n phÈm, c«ng nghÖ, n¨ng lùc s¶n xuÊt l¹c hËu ®· bÞ lo¹i bá". Nhµ n­íc còng cÊm mäi thµnh phÇn tæ chøc khai th¸c c¸c lo¹i kho¸ng s¶n ®· ®­îc thèng kª trong "Danh môc c¸c lÜnh vùc ®Çu t­ c«ng nghiÖp, th­¬ng m¹i nh»m ng¨n ngõa x©y dùng trïng lÆp", cÊm khai th¸c tµi nguyªn kho¸ng s¶n n»m d­íi vµ xung quanh víi ph¹m vi nhÊt ®Þnh ë c¸c c«ng tr×nh kiÕn tróc quan trän, c¸c c«ng tr×nh c«ng nghiÖp vµ d©n dông cã quy m« lín, c¸c di tÝch lÞch sö, c¸c danh lam th¾ng c¶nh do nhµ n­íc qu¶n lý vµ b¶o vÖ kh«ng cã kh¶ n¨ng di chuyÓn ®i n¬i kh¸c.

Nhµ n­íc Trung Quèc khuyÕn khÝch c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng kho¸ng s¶n dùa vµo khoa häc c«ng nghÖ tiÕn bé vµ kh«ng ngõng s¸ng t¹o ra nh÷ng vÊn ®Ò míi nh»m n©ng cao tr×nh ®é sö dông tµi nguyªn kho¸ng s¶n. Nghiªn cøu ph¸t triÓn c¸c c«ng nghÖ, kü thuËt gia c«ng chÕ biÕn s©u c¸c s¶n phÈm kho¸ng s¶n, c«ng nghÖ sö dông quÆng nghÌo vµ c«ng nghÖ cã kh¶ n¨ng tiÕt kiÖm tµi nguyªn n¨ng l­îng, gi¶m tiªu hao n¨ng l­îng. Nhµ n­íc Trung Quèc còng ñng hé vµ t¹o mäi ®iÒu kiÖn gióp ®ì c¸c ®¬n vÞ thùc hiÖn c¸c ®Ò tµi träng ®iÓm, c¸c ®Ò tµi khã vÒ khai th¸c, chÕ biÕn vµ sö dông kho¸ng s¶n, ®Æc biÖt lµ nh÷ng vÊn ®Ò khoa häc khã trong khai th¸c kho¸ng s¶n phÇn s©u vµ khai th¸c, chÕ biÕn, sö dông c¸c lo¹i quÆng cã hµm l­îng nghÌo, thÊp. Nhµ n­íc Trung Quèc khuyÕn khÝch vµ ñng hé c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng kho¸ng s¶n triÓn khai c¸c ®Ò tµi nghiªn cøu khoa häc vÒ ®æi míi c«ng nghÖ vµ vÊn ®Ò sö dông tæng hîp "ba lo¹i chÊt th¶i" (r¾n, khÝ vµ láng), tiÕt kiÖm vµ gi¶m tiªu hao n¨ng l­îng kh«ng ngõng n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông n¨ng l­äng, tÝch cùc ph¸t triÓn c¸c s¶n phÈm cã gi¸ rÎ ®Ó thay thÕ c¸c tµi nguyªn kho¸ng s¶n hiÕm vµ thiÕu.

Trung Quèc sÏ më cöa c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n ®èi víi n­íc ngoµi ë ph¹m vi vµ quy m« réng h¬n ®Ó t¹o diÒu kiÖn thuËn lîi cho c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi vµ c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong c¸c lÜnh vùc kho¸ng s¶n trong n­íc hîp t¸c ®Çu t­. Nhµ n­íc Trung Quèc cÊm chÝnh quyÒn ®Þa ph­¬ng c¸c cÊp vµ c¸c ngµnh liªn quan cña ®Þa ph­¬ng Trung Quèc tham gia hîp t¸c, hîp t¸c ®Çu t­ trong c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n víi c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi khi ch­a cã sù cho phÐp cña Trung ­¬ng. ChÝnh quyÒn ®Þa ph­¬ng c¸c cÊp vµ c¸c ngµnh liªn quan cña ®Þa ph­¬ng kh«ng ®­îc phÐp nªu ra c¸c yªu cÇu phi ph¸p ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi vÒ c¸c lo¹i h×nh thøc cæ phÇn hay ph©n chia lîi nhuËn, kh«ng ®­îc phÐp tiÕn hµnh kiÓm tra hay ®ßi chia ch¸c mét c¸ch tuú tiÖn hay t¨ng c¸c kho¶n thu phÝ mét c¸ch phi ph¸p ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi trong lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n.

C¸c vÊn ®Ò m«i tr­êng n¶y sinh chñ yÕu trong lÜnh vùc ho¹t ®éng kho¸ng s¶n hiÖn nay ë Trung Quèc lµ chiÕm dông vµ ph¸ ho¹i mét l­îng lín ®Êt trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kho¸ng s¶n; ®æ c¸c chÊt th¶i, ®¸ th¶i lªn mÆt ®Êt g©y ¶nh h­ëng ®Õn m«i tr­êng sinh th¸i; trong qu¸ tr×nh khai th¸c g©y ra sôt lë mÆt ®Êt, nøt ®Êt; trong qu¸ tr×nh chÕ biÕn, sö dông kho¸ng s¶n g©y ra « nhiÔm nghiªm träng ®èi víi m«i tr­êng n­íc, kh«ng khÝ vµ ®Êt. §Ó kh¾c phôc t×nh tr¹ng « nhiÔm do c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n g©y ra, Nhµ n­íc Trung Quèc b¾t buéc c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong lÜnh vùc kho¸ng s¶n ph¶i ¸p dông c¸c biÖn ph¸p ®Ó tr¸nh hoÆc gi¶m tíi møc tèi ®a c¸c tai biÕn sôt lë (nh­ khai th¸c theo tÇng, khai th¸c cã chÌn lÊp, khÝ ho¸ ngÇm than v.v…), mÆt kh¸c ph¶i ¸p dông c¸c biÖn ph¸p ®Ó phôc håi ®Êt ®· bÞ ph¸ huû, bÞ chiÕm dông, tr¶ l¹i ®Êt ®· bÞ ph¸ huû, chiÕm dông trë l¹i tr¹ng th¸i ban ®Çu. C¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng kho¸ng s¶n ph¶i cã tr¸ch nhiÖm phôc håi sinh th¸i vïng má, ph¶i b¶o vÖ m«i tr­êng vµ ®Êt, chñ ®éng gi¶m bít møc « nhiÔm do c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n g©y ra. Quèc vô viÖn (ChÝnh phñ) Trung Quèc ®· ban hµnh quy ®Þnh vÒ phôc håi ®Êt do c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n ph¸ huû nh­ sau: "§Êt bÞ ph¸ huû trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng kho¸ng s¶n ph¶i ¸p dông c¸c biÖn ph¸p phôc håi lµm cho ®Êt trë l¹i tr¹ng th¸i ban ®Çu ®Ó sö dông, nÕu c¸c doanh nghiÖp vµ c¸ nh©n kh«ng thùc hiÖn nghÜa vô phôc håi ®Êt, c¸c ngµnh qu¶n lý ®Êt quy ®Þnh thêi gian kh¾c phôc, khi qu¸ thêi h¹n quy ®Þnh mµ vÉn kh«ng kh¾c phôc th× sÏ xö ph¹t b»ng tiÒn mçi mÉu mçi n¨m lµ tõ 200 ®Õn 1000 NDT".

Nhµ n­íc Trung Quèc ®ang x©y dùng vµ kiÖn toµn c¸c v¨n b¶n ph¸p luËt, ph¸p quy vÒ b¶o vÖ m«i tr­êng má ®ång thêi dùa vµo c¸c tiÕn bé kü thuËt, ¸p dông c¸c ph­¬ng ph¸p tiªn tiÕn vµ khoa häc ®Ó kh¾c phôc t×nh tr¹ng « nhiÔm m«i tr­êng do c¸c ho¹t ®éng kho¸ng s¶n g©y ra, nh»m ®­a ®Êt n­íc Trung Quèc ph¸t triÓn mét c¸ch hµi hoµ gi÷a kinh tÕ, x· héi víi d©n sè, tµi nguyªn vµ m«i tr­êng theo chiÕn l­îc ph¸t triÓn bÒn v÷ng trong thËp kû ®Çu tiªn cña thÕ kû 21.

Bïi Danh Phong

L­îc dÞch tõ "Trung Quèc khoa häc thêi b¸o" n¨m 2002

Ngµy nhËn bµi: 9-9-2002